Koszty w JDG 2026: co można wrzucić w koszty (i czego nie)
Definicja kosztu uzyskania przychodu (art. 22), warunek związku z przychodem, dokumentacja i 5 lat przechowywania, wyłączenia z art. 23, samochód, telefon i biuro w domu oraz dlaczego ryczałt kosztów nie uwzględnia.
Najważniejsze informacje
- Co to jest koszt uzyskania przychodu?
- Wydatek poniesiony, aby osiągnąć przychód lub zachować albo zabezpieczyć jego źródło, prawidłowo udokumentowany i niewymieniony w katalogu wyłączeń z art. 23 ustawy o PIT.
- Jakie warunki musi spełnić wydatek?
- Trzy: realny związek z działalnością, właściwa dokumentacja (faktura, rachunek, potwierdzenie zapłaty) oraz brak na liście wyłączeń z art. 23. Brak choćby jednego z nich przekreśla koszt.
- Czy na ryczałcie liczę koszty?
- Nie. Ryczałt opodatkowuje przychód. Koszty uzyskania przychodu rozliczasz tylko na skali podatkowej lub liniowym, wpisując je do KPiR.
Definicja kosztu — trzy warunki
Art. 22 ust. 1 ustawy o PIT definiuje koszt jako wydatek poniesiony w celu osiągnięcia przychodu albo zachowania lub zabezpieczenia jego źródła. Z tego wynikają trzy praktyczne warunki: związek z działalnością, właściwa dokumentacja i brak wydatku na liście wyłączeń z art. 23.
Wszystkie trzy muszą być spełnione jednocześnie. Nawet prawdziwy wydatek firmowy nie będzie kosztem, jeśli jest wymieniony w art. 23 albo nie masz dowodu jego poniesienia.
Typowe koszty w JDG
Poniższe pozycje najczęściej trafiają do kosztów, o ile realnie służą Twojej działalności i są udokumentowane. Sam fakt zakupu nie wystarcza — liczy się związek z przychodem.
- Sprzęt: komputer, telefon, monitor, drukarka, meble biurowe (powyżej progu — przez amortyzację).
- Oprogramowanie i usługi SaaS, hosting, domeny, narzędzia chmurowe.
- Telefon i internet — w części służącej działalności.
- Biuro, coworking lub część mieszkania wykorzystywana na firmę.
- Szkolenia i kursy podnoszące kwalifikacje związane z działalnością.
- Marketing, reklama, materiały i usługi księgowe.
- Podróże służbowe: bilety, noclegi (poza wydatkami o charakterze reprezentacji).
- Zapłacone składki społeczne ZUS (odliczane w kosztach lub od dochodu).
Biuro w domu i telefon — proporcja
Jeśli pracujesz w mieszkaniu, część czynszu i mediów możesz zaliczyć do kosztów proporcjonalnie do powierzchni wykorzystywanej na działalność. Proporcję ustal rozsądnie i udokumentuj sposób jej wyliczenia.
Podobnie telefon i internet używane prywatnie i służbowo rozliczasz w części firmowej. Organy kwestionują zawyżone proporcje bez uzasadnienia — trzymaj się realnego zakresu użycia.
Samochód — osobne, restrykcyjne zasady
Samochód rządzi się własnymi limitami. Prywatne auto używane do działalności to 20% wydatków eksploatacyjnych, auto firmowe w użytku mieszanym — 75%. Do tego dochodzi limit wartości pojazdu (100 000 / 150 000 / 225 000 zł według emisji CO₂ od 2026 r.).
To jeden z najczęściej mylonych obszarów kosztów. Szczegóły, w tym zmiany w leasingu od 2026 r.: /artykuly/samochod-leasing-jdg-2026.
Czego nie zaliczysz (art. 23)
Art. 23 wymienia wydatki, których nie zaliczysz do kosztów, nawet jeśli faktycznie je poniosłeś. To najczęstsze źródło korekt po kontroli.
- Koszty reprezentacji, w szczególności gastronomia i zakup napojów, w tym alkoholu.
- Wydatki o charakterze prywatnym, bez związku z działalnością.
- Kary umowne, grzywny i odsetki budżetowe (np. od zaległości podatkowych).
- Część wydatków na samochód osobowy ponad ustawowe limity.
- Podatek dochodowy samego przedsiębiorcy.
Dokumentacja i 5 lat przechowywania
Każdy koszt musi mieć dowód: fakturę, rachunek albo inny dokument księgowy wraz z potwierdzeniem zapłaty. Koszty ujmujesz na bieżąco w podatkowej księdze przychodów i rozchodów (KPiR).
Dokumentację przechowuj co najmniej 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Brak dowodu w praktyce oznacza brak kosztu, jeśli organ go zakwestionuje.
Wątpliwy koszt? Interpretacja, nie forum
Przy nietypowym wydatku (na granicy prywatnego i firmowego, drogim sprzęcie, wydatku „na wszelki wypadek”) nie opieraj się na anegdotach z internetu. Możesz wystąpić o interpretację indywidualną albo sprawdzić już wydane interpretacje KAS.
Ciężar wykazania związku wydatku z przychodem leży po Twojej stronie. Im mniej oczywisty koszt, tym ważniejsze uzasadnienie i dokumentacja.
Kiedy sporny koszt wymaga księgowego
- Wydatek na granicy prywatnego i firmowego (np. sprzęt używany też w domu).
- Biuro w mieszkaniu i ustalenie proporcji kosztów.
- Samochód, leasing i limity wartości pojazdu.
- Amortyzacja droższego sprzętu i środków trwałych.
- Wątpliwość, czy dany wydatek nie jest wyłączony z art. 23.
Oficjalne źródła
Publikacje urzędowe wykorzystane przy opracowaniu i kontroli artykułu.
- Wydatki przed rozpoczęciem działalności gospodarczej (koszty uzyskania przychodu) (otwiera się w nowej karcie)Biznes.gov.pl (Ministerstwo Rozwoju i Technologii) · dostęp: 27 lipca 2026
- PIT — informacje podstawowe (otwiera się w nowej karcie)Ministerstwo Finansów · dostęp: 27 lipca 2026
Podstawa prawna:Ustawa o PIT — art. 22 ust. 1 (definicja kosztu uzyskania przychodu) oraz art. 23 (katalog wydatków niebędących kosztami).
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę wrzucić laptop w koszty?
- Tak, jeśli służy działalności i jest udokumentowany. Powyżej ustawowego progu wartości rozliczasz go przez amortyzację, a nie jednorazowo.
- Czy obiad z klientem to koszt?
- Co do zasady nie. Wydatki na gastronomię są traktowane jako reprezentacja wyłączona z kosztów na podstawie art. 23. Ocena zależy od okoliczności — przy wątpliwości sprawdź interpretacje.
- Czy na ryczałcie odliczę jakiekolwiek koszty?
- Nie w rozumieniu kosztów uzyskania przychodu. Ryczałt liczy się od przychodu; możesz jedynie odliczyć od przychodu 50% zapłaconej składki zdrowotnej.
Powiązane artykuły
Samochód w firmie 2026: nowy limit 100 000 zł, leasing i VAT
Nowe limity kosztów od 2026 r. (100/150/225 tys. zł według emisji CO₂), brak przepisów przejściowych dla leasingu, proporcjonalne raty, VAT 50/100% oraz 75% i 20% kosztów eksploatacji.
Podatek dochodowy w JDG w 2026 roku: zaliczki i zeznanie roczne
Terminy zaliczek na PIT, rozliczenie kwartalne oraz formularze PIT-36, PIT-36L i PIT-28 dla jednoosobowej działalności gospodarczej.
Formy opodatkowania JDG w 2026 roku: skala, liniowy i ryczałt
Porównanie skali podatkowej, podatku liniowego i ryczałtu: podstawa opodatkowania, składka zdrowotna, ograniczenia i termin wyboru.
VAT-9M w 2026 roku: jak rozliczyć import usług (Google Ads, Meta, SaaS)
Kiedy podatnik zwolniony z VAT składa VAT-9M, jak rozliczyć Google Ads, Meta Ads i narzędzia SaaS oraz co zrobić przed pierwszym zakupem usługi zagranicznej.
Działalność nierejestrowana 2026: limit 10 813,50 zł i obowiązki
Kwartalny limit działalności nierejestrowanej w 2026 r., warunki 60 miesięcy, ewidencja, PIT, VAT oraz co zrobić po przekroczeniu limitu.
Stawki ryczałtu 2026: pełna tabela i jak dobrać do działalności
Wszystkie stawki ryczałtu w 2026 r. (od 2% do 17%) z przypisaniem do rodzajów działalności, rola PKWiU, limit 2 mln euro oraz co zrobić przy usługach mieszanych.