Przejdź do treści głównej

Najważniejsze informacje

Ile wynosi składka zdrowotna na ryczałcie w 2026?
498,35 zł miesięcznie przy przychodzie do 60 000 zł; 830,58 zł przy przychodzie powyżej 60 000 zł do 300 000 zł; 1 495,04 zł powyżej 300 000 zł. Progi liczy się narastająco od początku roku.
Od czego zależą te kwoty?
Od 9% podstawy równej 60%, 100% lub 180% przeciętnego wynagrodzenia z IV kwartału 2025 r. (9 228,64 zł według ZUS / GUS).
Czy po roku trzeba coś dopłacać?
Tak — na ryczałcie obowiązuje roczne rozliczenie składki zdrowotnej. Jeśli przekroczysz próg, wyższa stawka dotyczy miesięcy prowadzenia działalności według zasad ZUS; możliwa jest dopłata (lub zwrot).

Dlaczego na ryczałcie są trzy kwoty, a nie „procent od dochodu”

Przy skali podatkowej i podatku liniowym składka zdrowotna jest powiązana z dochodem (z minimum). Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych ustawodawca przewidział stałe, ryczałtowe kwoty zależne od przedziału przychodu osiągniętego od początku roku kalendarzowego.

To uproszczenie ma cenę: nie „płacisz mniej w słabym miesiącu” tylko dlatego, że w danym miesiącu mało zarobiłeś. Decyduje przedział, w którym mieścisz się narastająco. Przed płatnością sprawdź aktualną informację ZUS.

Tabela 2026: podstawa i składka

ZUS podaje, że przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw (z wypłatami z zysku) w IV kwartale 2025 r. wyniosło 9 228,64 zł. Od tej kwoty liczy się trzy podstawy i składkę 9%.

Przedział według narastającego przychodu policzysz też w /narzedzia/skladka-zdrowotna-ryczalt. Narzędzie nie zastępuje informacji ZUS ani rozliczenia rocznego.

Progi składki zdrowotnej na ryczałcie w 2026 r. wg przychodu narastająco
Przychód narastającoPodstawaSkładka miesięczna
Do 60 000 zł5 537,18 zł (60%)498,35 zł
Powyżej 60 000 zł do 300 000 zł9 228,64 zł (100%)830,58 zł
Powyżej 300 000 zł16 611,55 zł (180%)1 495,04 zł

Jak liczyć przychód do progów

Do oceny progu bierze się przychody z działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, osiągnięte od początku roku kalendarzowego. To nie jest „dochód po kosztach” — na ryczałcie punkt wyjścia to przychód (z uwzględnieniem zasad tej formy).

Przekroczenie progu w trakcie roku zmienia wysokość składki. Według opracowania ZUS, gdy łączny przychód w danym roku przekroczy próg, wyższa stawka jest należna za każdy miesiąc prowadzenia działalności — z możliwością wcześniejszego płacenia wyższej stawki, jeśli przewidujesz przekroczenie. Szczegóły i przykłady warto potwierdzić w kalkulatorze / informacji ZUS.

Ulga na start i ryczałt — zdrowotna i tak jest

Ulga na start zwalnia ze składek społecznych, nie ze zdrowotnej. Na ryczałcie w okresie ulgi nadal płacisz składkę zdrowotną według tabeli progów — nie „zerujesz” ZUS całkowicie.

Preferencyjne składki społeczne (np. 456,18 zł z chorobowym w 2026 r.) też są osobną pozycją. Pełny miesięczny koszt to społeczne + zdrowotna, a nie tylko jedna z tych kwot.

Rozliczenie roczne — gdzie powstaje dopłata

Składkę płacisz miesięcznie, ale na ryczałcie dodatkowo rozliczasz ją rocznie po zakończeniu roku kalendarzowego. Jeśli w trakcie roku płaciłeś niższą stawkę, a ostateczny przychód wskoczył w wyższy przedział, może powstać dopłata.

ZUS wskazuje, że roczne rozliczenie wykazuje się w dokumentach rozliczeniowych (DRA/RCA) za kwiecień następnego roku, a dopłatę reguluje się w terminie płatności za ten miesiąc. Przed korektą sprawdź aktualną instrukcję ZUS — terminy i pola formularzy bywają aktualizowane.

  • Pilnuj narastającego przychodu względem 60 tys. i 300 tys. zł.
  • Rozważ wyższą stawkę „z góry”, jeśli przekroczenie jest pewne.
  • Zachowaj ewidencję przychodów zgodną z ryczałtem.
  • Po roku sprawdź rozliczenie roczne zdrowotnej w DRA/RCA.

Ryczałt vs skala / liniowy — nie myl minimalnej z „progami”

Na skali i liniowym w 2026 r. pojawia się m.in. minimalna składka zdrowotna powiązana z minimalnym wynagrodzeniem (w komunikatach biznes.gov.pl / ZUS: 432,54 zł w wskazanym okresie roku składkowego). To inny mechanizm niż trzy kwoty ryczałtowe.

Porównując formy opodatkowania, policz PIT + zdrowotną + składki społeczne łącznie. Sam „niższy PIT na ryczałcie” nie oznacza automatycznie niższego łącznego obciążenia, jeśli zdrowotna wskoczy na 830,58 zł lub 1 495,04 zł.

Kiedy ryczałt wymaga ZUS lub doradcy

  • Zmiana formy opodatkowania w trakcie roku.
  • Zbieg tytułów (etat + JDG) i wpływ na zdrowotną.
  • Przekroczenie progu i niepewność, od którego miesiąca płacić wyższą stawkę.
  • Rozliczenie roczne z dopłatą / zwrotem.
  • Przychody mieszane lub wątpliwość, co wliczać do progu.

Oficjalne źródła

Publikacje urzędowe wykorzystane przy opracowaniu i kontroli artykułu.

  1. Informacja w sprawie podstawy wymiaru składki oraz kwoty składki na ubezpieczenie zdrowotne w 2026 r. (otwiera się w nowej karcie)Zakład Ubezpieczeń Społecznych · dostęp: 22 lipca 2026
  2. Składki przedsiębiorców w 2026 roku (PDF) (otwiera się w nowej karcie)Zakład Ubezpieczeń Społecznych · dostęp: 22 lipca 2026
  3. Kalkulator składki zdrowotnej (otwiera się w nowej karcie)Zakład Ubezpieczeń Społecznych · dostęp: 22 lipca 2026
  4. Roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących działalność gospodarczą (otwiera się w nowej karcie)Zakład Ubezpieczeń Społecznych · dostęp: 22 lipca 2026

Podstawa prawna:Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 81); obwieszczenie GUS o przeciętnym wynagrodzeniu w IV kw. 2025 r.

Najczęściej zadawane pytania

Czy stawka ryczałtu PIT (np. 12%) wpływa na składkę zdrowotną?
Nie bezpośrednio. Wysokość zdrowotnej na ryczałcie zależy od przedziału przychodu i przeciętnego wynagrodzenia, a nie od procentowej stawki ryczałtu PIT.
Czy 498,35 zł to cały ZUS na ryczałcie?
Nie. To tylko składka zdrowotna w najniższym progu. Osobno doliczasz składki społeczne (ulga na start / preferencyjne / mały ZUS plus / zasady ogólne).
Gdzie sprawdzić kwoty przed płatnością?
W informacji ZUS o podstawie i kwocie składki zdrowotnej na dany rok oraz w kalkulatorze składki zdrowotnej na zus.pl. Kwoty zależą od ogłoszenia GUS o przeciętnym wynagrodzeniu.
Czy w 2026 r. weszła zapowiadana obniżka składki zdrowotnej?
Nie. Ustawa obniżająca składkę zdrowotną od 2026 r. została zawetowana przez Prezydenta w maju 2025 r. i nie obowiązuje. W 2026 r. na ryczałcie obowiązują trzy progi opisane wyżej.
ZUS i składki

Mały ZUS Plus 2026: powrót do ulgi, 36/60 i warunki

Reset limitu od 2026 r.: 36 miesięcy ulgi w każdym 60-miesięcznym okresie, warunki przychodowe 120 000 zł, terminy zgłoszenia i różnica względem ulgi na start oraz składek preferencyjnych.

14 min czytania